ورود     ثبت نام
Skip Navigation Links
صفحه اصلی
 
 
تاریخ انتشار  :  23:24 عصر ۱۳۸۹/۷/۱۴
تعداد بازدید  :  810
Print
   
یادداشتی بر ضرورت چاپ کتاب خارستان

سخن در باب حکیم قاسمی کرمانی ، طنز نویس برجسته ایران و کرمانی الاصل...

سخن در باب حکیم قاسمی کرمانی ، طنز نویس برجسته ایران و کرمانی الاصل ، سخن در باب (( خارستان )) اثر طنز جاودانی از حکیم درگذشته ها ، حکیم معمولا لقب کسانی بود که جامع جمیع علوم دوره خود ، خاصه مسلط بر اندیشه و ساحت فلسفی -  عرفانی دوره خود بودند ، از این جهت ، بیهوده و بی سبب نبوده که به قاسمی کرمانی ، لقب حکیم داده بودند ، از مطالعه (( خارستان )) چنین برمی آید که آن حکیم در چند زمینه ، یکی از بزرگترین اندیشمندان و صاحب نظران دوره خود بوده است ، این زمینه ها عبارتند از :

الف – تسلط کامل بر مباحث فلسفی دوره خود : در گذشته ایام ، فلسفه ، انسان کامل را در نظر داشت ، خلقت را بیهوده نمی دید و معتقد بود که انسان اشرف مخلوقات است و توانایی انسان کامل شدن را با پیروزی از احکام دارد . مقایسه میان انسان موجود و آن طور که باید باشد ، زمینه ای برای طنز فاخر فراهم می سازد ، حکیم قاسمی کرمانی مانند مولانا مثنوی از این تضاد ، بهره طنزآمیز برده است .

ب – توجه فراوان (( خارستان )) به روانشناسی اجتماعی ، احکام و باورها ، به ترویج و تبلیغ و مکارم اخلاق توجه دارند ، اما واقعیتهای روابط اجتماعی ، هزاران پدیده غیر اخلاقی مانند ریاکاری ، دروغگویی ، تملق و چاپلوسی و امثالهم را باعث شده است و روابطی که بر این اساس شکل گرفته و نهادینه شده اند ، در خارستان طنز اجتماعی با رویکرد به نقد اخلاق ناپسند را به وجود آورده است .

ج – توجه به روانشناسی فردی ، اجتماع از جمع آمدن انسانها فراهم می شود ، اغلب اوقات ما (( جماعت )) داریم که برحسب خودخواهی فردی و خودبینی ، رفتارهای ضد اجتماع دارند ، در خارستان ، روانشناسی افراد معیوب و بی اخلاق و خودخواه و خودبین یکی از عوامل اصلی در ایجاد طنز است .

د – یک نکته حیرت انگیز در کتاب طنز (( خارستان )) پیشگامی حکیم در ادبیاتی است که آلان به ادبیات پست مدرن معروف است ، یعنی حکیم از افسانه های رایج در فرهنگ مردم استفاده کرده و آنها را در متن حکایت جا داده است ، البته این شیوه در مثنوی و آثار عطار نیز سابقه دارد و حالا از نظامی و فردوسی می گذریم .

ه – کتاب (( خارستان )) برای مردم شناسان نیز ، بسیاری نکات و موارد جالب توجه دارد با این توضیح که صنعت پارچه بافی و خاصه شالبافی در کرمان و بم ، صنعتی بسیار گسترده و قدرتمند بود ، طوری که ادوارد براون نیز – که پارچه های بافت کارخانه های بریتانیا را دیده بود از این صنعت و نوع بافت پارچه و شالهای کرمان ، حیرت زده می شود به هر حال و با ورود بی رویه پارچه های خارجی این صنعت از میان رفته است اما (( خارستان )) اساس کار خود را صنعت شالبافی و کارگران شالباف قرار داده است و روابط میان آنها ، اصطلاحات مرتبط با حرفه و نوع کارگاهها ، به قدری زنده تصویر شده اند که مردم شناسان ، جامعه شناسان و مورخان ، می توانند هنوز از این کتاب بسیار بهره ببرند .

و – غیر از آنها ، هنرمندان سینما و تئاتر و ادبیات نیز می توانند از (( خارستان )) سود جویند ، بخصوص طنز نویسان که با کتابی مواجه می شوند که یکی از آثار درخشان طنز در سراسر ایران است .

ز – موضوع مذکور ، داوری و قضاوت شخصی نیست ، زمانی که چند حکایت از (( خارستان )) را برای استاد شادروان عمران صلاحی و استاد منوچهر احترامی و استاد علی معلم قرائت می شود همه شان بلا استثناء می گویند که کتاب ، طنزی بسیار فاخر دارد و افسوس خوردند که کتاب مهجور مانده است .

ح – نثر و زبان کتاب ، از یک سو متعلق به دوره قاجار است ، از سوی دیگر متکی و مبتنی بر اصطلاحات شالبافان است و در عین حال از واژه ها و اصطلاحات کرمانی به وفور دارد ، بنا براین ...


نظر شما
نام
ایمیل
متن نظر
  ارسال

تمامی حقوق مادی و معنوی این وب‌سایت به حوزه هنري استان كرمان تعلق دارد ، استفاده از مطالب و اخبار با ذکر منبع بلامانع است | نقشه سايت